Θέουτα: Η Ευρώπη πληρώνει τα λάθη της και η Ελλάδα κοιτάζει τον ορίζοντα, γράφει ο Δημήτρης Καραγιάννης

Υπάρχουν στιγμές που μια εικόνα αξίζει περισσότερο από χίλιες πολιτικές δηλώσεις. Η Θέουτα είναι μία από αυτές. Ένα μικρό κομμάτι ισπανικού εδάφους στη Βόρεια Αφρική έγινε ξανά το σύμβολο μιας Ευρώπης που εδώ και χρόνια αρνείται να αντιμετωπίσει ένα πρόβλημα που γνωρίζει πολύ καλά. Η μεταναστευτική πίεση δεν εμφανίστηκε ξαφνικά. Απλώς, για ακόμη μία φορά, έφτασε στο σημείο εκεί όπου οι διακηρύξεις τελειώνουν και η πραγματικότητα αρχίζει.

Η οικογένεια δεν είναι ιδεολογικό πείραμα, γράφει ο Δημήτρης Καραγιάννης

 

Η πολιτική ορθότητα δεν μπορεί να ξαναγράψει την πραγματικότητα – Η Πολιτεία οφείλει να περάσει από τα λόγια στις πράξεις

Η πρόσφατη αντιπαράθεση ανάμεσα στον Αντώνη Σαμαρά και τη Δόμνα Μιχαηλίδου δεν είναι μια ακόμη πολιτική διαφωνία που θα χαθεί στον θόρυβο της επικαιρότητας.

Αγγίζει ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για το μέλλον της Ελλάδας:

Τι σημαίνει οικογένεια και ποια θέση θέλει να της δώσει η Πολιτεία;

Θαύμα, θαύμα… κάλλιο αργά παρά ποτέ! γράφει ο Δημήτρης Καραγιάννης

Υπάρχουν στιγμές που η ελληνική πραγματικότητα ξεπερνά ακόμη και τη φαντασία. Και τότε δεν μένει παρά να αναφωνήσεις: «Θαύμα, θαύμα… κάλλιο αργά παρά ποτέ!»

Σχεδόν τρία χρόνια μετά την καταστροφική θεομηνία Daniel, η νέα πεζογέφυρα της Αγίας Παρασκευής Τεμπών πήρε επιτέλους τη θέση της. Ένα έργο που έπρεπε να αποτελεί αυτονόητη προτεραιότητα ολοκληρώνεται με καθυστέρηση που δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί φυσιολογική, όταν αφορά την πρόσβαση σε έναν ιστορικό τόπο λατρείας, πολιτισμού και φυσικής ομορφιάς, άρρηκτα συνδεδεμένο με την ταυτότητα της Θεσσαλίας.

Αναμφίβολα, η τοποθέτηση της νέας γέφυρας αποτελεί μια θετική εξέλιξη. Η νέα κατασκευή είναι πιο σύγχρονη, πιο ασφαλής και ανταποκρίνεται στις ανάγκες της εποχής. Όμως, η ικανοποίηση για την ολοκλήρωση του έργου δεν μπορεί να σβήσει το εύλογο ερώτημα που απασχολεί κάθε καλόπιστο πολίτη: γιατί χρειάστηκαν σχεδόν τρία χρόνια για να αποκατασταθεί μια τόσο σημαντική υποδομή;

Για σχεδόν τρία χρόνια, κάτοικοι, επισκέπτες, προσκυνητές και επαγγελματίες είδαν έναν εμβληματικό τόπο να παραμένει ουσιαστικά αποκομμένος. Τρεις εορτές της Αγίας Παρασκευής πέρασαν με προβλήματα πρόσβασης, ταλαιπωρία και μια μόνιμη εκκρεμότητα που δεν τιμά κανέναν.

Το πιο ανησυχητικό, όμως, δεν ήταν μόνο η καθυστέρηση. Ήταν η εικόνα της αδιαφορίας που εξέπεμπαν οι αρμόδιοι καθ' όλη αυτή την περίοδο. Σαν να είχε τεθεί ολόκληρος ο μηχανισμός στον «αυτόματο πιλότο», με όλους να περιμένουν κάποιον άλλον να πάρει την πρωτοβουλία. Ελάχιστες δημόσιες παρεμβάσεις, περιορισμένη ενημέρωση, καμία εμφανής πίεση για επίσπευση των διαδικασιών. Λες και η αποκατάσταση της πρόσβασης σε έναν από τους σημαντικότερους τόπους προσκυνήματος και φυσικού κάλλους της Θεσσαλίας δεν αποτελούσε επείγουσα προτεραιότητα. Οι δημόσιοι ταγοί δεν εκλέγονται για να παρακολουθούν τις εξελίξεις, αλλά για να τις διαμορφώνουν, να διεκδικούν λύσεις και να επιμένουν μέχρι να ολοκληρωθούν τα έργα που έχει ανάγκη η κοινωνία.

Η περίπτωση της Αγίας Παρασκευής αναδεικνύει ένα διαχρονικό πρόβλημα της ελληνικής δημόσιας διοίκησης: την έλλειψη πρωτοβουλιών. Αντί να υπάρξει συνεχής πίεση, συντονισμός και διεκδίκηση προς κάθε αρμόδια υπηρεσία, κυριάρχησε η αίσθηση της αναμονής. Σαν να αρκούσε η γραφειοκρατική πορεία των πραγμάτων, χωρίς κανείς να αισθάνεται την ανάγκη να επισπεύσει τις διαδικασίες.

Σε μια χώρα που συχνά διακηρύσσει ότι η περιφέρεια βρίσκεται στο επίκεντρο της αναπτυξιακής πολιτικής, η εικόνα αυτή μόνο προβληματισμό μπορεί να προκαλεί. Γιατί όταν πρόκειται για έργα που αφορούν την καθημερινότητα των πολιτών και την ανάδειξη ιστορικών και θρησκευτικών μνημείων, ο χρόνος δεν μετριέται με υπηρεσιακά έγγραφα αλλά με τις ανάγκες της κοινωνίας.

Το ζητούμενο δεν είναι ποιος θα εμφανιστεί σήμερα για τις φωτογραφίες ούτε ποιος θα πιστωθεί την ολοκλήρωση του έργου. Το πραγματικό ερώτημα είναι ποιος λογοδότησε για τα χρόνια της καθυστέρησης. Γιατί η δημόσια διοίκηση δεν αξιολογείται από τις κορδέλες των εγκαινίων αλλά από την αποτελεσματικότητα και την ταχύτητα με την οποία ανταποκρίνεται στις ανάγκες των πολιτών.

Η σημερινή εικόνα ασφαλώς γεννά αισιοδοξία. Η γέφυρα επιστρέφει, η πρόσβαση αποκαθίσταται και ένας ιστορικός τόπος ξαναβρίσκει την κανονικότητά του. Αυτό είναι το θετικό και αξίζει να αναγνωριστεί.

Όμως, η κοινωνία δεν έχει ανάγκη από «θαύματα». Έχει ανάγκη από υπεύθυνους που λειτουργούν με σχέδιο, αποφασιστικότητα και αίσθημα ευθύνης. Έχει ανάγκη από μια διοίκηση που δεν αφήνει τα έργα να σέρνονται επί χρόνια μέχρι να θεωρείται... επιτυχία η ολοκλήρωσή τους.

Ας κρατήσουμε, λοιπόν, το καλό νέο της ημέρας. Αλλά ας μη λησμονήσουμε και το δίδαγμα που αφήνει πίσω της αυτή η ιστορία.

Γιατί σε μια σύγχρονη και αποτελεσματική Πολιτεία, η αποκατάσταση μιας τόσο σημαντικής πεζογέφυρας δεν θα έπρεπε να αντιμετωπίζεται ως «θαύμα».

Θα έπρεπε να αποτελεί το αυτονόητο.

Και μέχρι να γίνει πραγματικά αυτονόητο, θα συνεχίζουμε να λέμε με πικρή ειρωνεία:

«Θαύμα, θαύμα… κάλλιο αργά παρά ποτέ!»

Αγία Παρασκευή Τεμπών: Όταν η λήθη γίνεται πολιτική, γράφει ο Δημήτρης Καραγιάννης

 

Υπάρχουν τόποι που δεν είναι απλώς σημεία στον χάρτη. Είναι κομμάτια της συλλογικής μας μνήμης. Τόποι όπου η ιστορία, η πίστη, η φύση και οι ανθρώπινες διαδρομές συναντιούνται με τρόπο σχεδόν συμβολικό.

Η Αγία Παρασκευή στα Τέμπη είναι ένας τέτοιος τόπος.

Για δεκαετίες, εκατομμύρια ταξιδιώτες σταματούσαν εκεί. Άλλοι για να ανάψουν ένα κερί, άλλοι για να πιουν από το αγίασμα, άλλοι απλώς για να σταθούν για λίγα λεπτά απέναντι σε ένα τοπίο μοναδικής ομορφιάς. Η μικρή κρεμαστή γέφυρα δεν ήταν απλώς ένα τεχνικό έργο. Ήταν το πέρασμα προς έναν χώρο που για πολλούς είχε πνευματική αξία και για όλους πολιτιστική σημασία.

Η κακοκαιρία «Daniel» κατέστρεψε μέσα σε λίγες ώρες ό,τι η φύση και ο άνθρωπος είχαν συνθέσει επί δεκαετίες. Κανείς δεν μπορεί να αποδώσει ευθύνες στη φύση. Τα ακραία φαινόμενα δεν υπακούν σε κυβερνήσεις ούτε σε σχεδιασμούς.

Από τη στιγμή όμως που τα νερά υποχώρησαν, η ευθύνη πέρασε αποκλειστικά στα ανθρώπινα χέρια.

Και εκεί αρχίζουν τα δύσκολα ερωτήματα.

Πώς είναι δυνατόν ένα από τα πιο εμβληματικά προσκυνήματα της χώρας να παραμένει για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα ουσιαστικά αποκομμένο; Πώς γίνεται ένα σημείο που αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτιστικής και θρησκευτικής ταυτότητας της Ελλάδας να περιμένει μήνες και χρόνια για τα αυτονόητα; Πόσο δύσκολο είναι, τελικά, να αποκατασταθεί η πρόσβαση σε έναν χώρο που υποδέχεται προσκυνητές από κάθε γωνιά της χώρας;

Δεν είναι μόνο θέμα θρησκείας.

Είναι θέμα σεβασμού στην ιστορία. Είναι θέμα προστασίας της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Είναι θέμα αξιοπιστίας ενός κράτους που οφείλει να δείχνει ότι μπορεί να επουλώνει γρήγορα τις πληγές που αφήνουν οι φυσικές καταστροφές.

Οι ναοί δεν είναι μόνο πέτρες και τοίχοι. Οι γέφυρες δεν είναι μόνο μέταλλο και σκυρόδεμα. Είναι οι δεσμοί που ενώνουν ανθρώπους με τις αναμνήσεις τους, τις παραδόσεις τους και την πίστη τους. Όταν αυτοί οι δεσμοί μένουν κομμένοι για χρόνια, το πρόβλημα παύει να είναι τεχνικό. Γίνεται βαθιά πολιτικό και κοινωνικό.

Σε μια εποχή όπου ακούμε συνεχώς για μεγάλα έργα, ψηφιακές μεταρρυθμίσεις και αναπτυξιακά σχέδια, ίσως αξίζει να θυμηθούμε ότι ο πολιτισμός ενός κράτους μετριέται και από την ικανότητά του να προστατεύει τα σύμβολά του. Όχι μόνο να τα μνημονεύει στις επετείους, αλλά να τα διατηρεί ζωντανά στην καθημερινότητα.

Η Αγία Παρασκευή των Τεμπών δεν ζητά πολυτέλειες. Ζητά το αυτονόητο. Να μπορεί ο κόσμος να φτάνει ξανά εκεί όπου έφτανε επί δεκαετίες. Να μην αποτελεί μνημείο εγκατάλειψης, αλλά σημείο ζωής.

Δεν γνωρίζω ποιος ευθύνεται περισσότερο. Δεν γνωρίζω ποια υπηρεσία καθυστέρησε, ποιος φορέας ολιγώρησε ή ποια διαδικασία κόλλησε στη γνωστή ελληνική γραφειοκρατία.

Γνωρίζω όμως κάτι που δεν επιδέχεται καμία αμφισβήτηση.

Όταν χρειάζονται χρόνια για να αποκατασταθεί η πρόσβαση σε έναν από τους πιο ιστορικούς και αναγνωρίσιμους τόπους της χώρας, τότε δεν έχει αποτύχει μόνο ένα έργο. Έχει τραυματιστεί η ίδια η έννοια του αυτονόητου.

Και αυτό είναι μια ευθύνη που δεν μπορεί να την ξεπλύνει ούτε ο χρόνος ούτε η σιωπή.

__________________________________________________

Στη φωτογραφία ο Ιερός Ναός της Αγίας Παρασκευής Τεμπών, όπως τη θυμόμαστε και όπως θα έπρεπε να είναι.

Ε65: Η μεγάλη ευκαιρία ή η μεγάλη παγίδα για την ελληνική περιφέρεια; Τι πρέπει να κάνουν οι μικρές κοινωνίες για να μη μείνουν απλοί θεατές της ανάπτυξης. Η περίπτωση της Δεσκάτης και το στοίχημα της μετάβασης από την απομόνωση στην ανάπτυξη - Άρθρο οικονομικής και πολιτικής ανάλυσης Δημήτρης Καραγιάννης

 

Ένας δρόμος που αλλάζει τον χάρτη, αλλά όχι αυτόματα την τύχη των περιοχών

Υπάρχουν ορισμένα έργα υποδομής που δεν μπορούν να αξιολογηθούν μόνο με τεχνικούς όρους. Δεν κρίνονται μόνο από το μήκος τους, το κόστος κατασκευής τους ή τον χρόνο που χρειάστηκε για να ολοκληρωθούν. Η πραγματική τους αξία φαίνεται από το αν καταφέρνουν να αλλάξουν τη θέση μιας περιοχής στον οικονομικό και κοινωνικό χάρτη της χώρας.

Ο Αυτοκινητόδρομος Κεντρικής Ελλάδας Ε65 είναι ένα τέτοιο έργο.

Η ολοκλήρωσή του δεν αποτελεί απλώς μια βελτίωση στις μετακινήσεις. Αποτελεί μια μεγάλη γεωγραφική και οικονομική μεταβολή για την Κεντρική Ελλάδα, τη Θεσσαλία, τη Δυτική Μακεδονία και την Ήπειρο. Δημιουργεί έναν νέο άξονα σύνδεσης, μειώνει την απόσταση μεταξύ περιοχών που για δεκαετίες αισθάνονταν αποκομμένες και προσφέρει νέες δυνατότητες σε παραγωγή, εμπόριο, τουρισμό και επενδύσεις.

Όμως κάθε μεγάλη υποδομή κρύβει μέσα της μια μεγάλη αλήθεια:

Ο δρόμος από μόνος του δεν δημιουργεί ανάπτυξη. Δημιουργεί τις προϋποθέσεις για να υπάρξει ανάπτυξη.

Καύσωνας και στα πολιτικά τεκταινόμενα | Ανάλυση | Δημήτρης Καραγιάννης

Η Ελλάδα στο επίκεντρο μιας νέας γεωπολιτικής εποχής

Το καλοκαίρι του 2026 δεν χαρακτηρίζεται μόνο από τις ακραίες θερμοκρασίες. Ένας διαφορετικός «καύσωνας» διαπερνά το διεθνές πολιτικό σύστημα. Από τη Μέση Ανατολή έως την Ουκρανία και από τις Βρυξέλλες έως την Ουάσιγκτον, οι εξελίξεις δεν αποτελούν απομονωμένες κρίσεις, αλλά εκδηλώσεις μιας βαθύτερης αναδιάταξης της διεθνούς τάξης. Το πολυπολικό σύστημα που διαμορφώνεται δεν έχει ακόμη αποκτήσει σταθερούς κανόνες· γι' αυτό και η αβεβαιότητα γίνεται το νέο κανονικό.

Σε αυτή τη μετάβαση, η Ελλάδα δεν βρίσκεται στην περιφέρεια των εξελίξεων. Βρίσκεται

Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΤΡΑΚΥΛΑ ΤΗΣ "ΕΛΑΣ": Όταν η ένδεια επιχειρημάτων επιστρατεύει εμφύλιο και εξτρεμισμό | Ανάλυση | Δημήτρης Καραγιάννης

 * 

Η ανακοίνωση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛ.Α.Σ.) από τον Αλέξη Τσίπρα δεν αποτελεί "rebranding", αλλά μια συνειδητή απόπειρα πολιτικής τυμβωρυχίας και σημειολογικής πρόκλησης που προσβάλλει την ιστορική μνήμη και τη δημοκρατική ομαλότητα της χώρας.

Όσοι σπεύδουν να δικαιολογήσουν τα αδικαιολόγητα, ας έρθουν αντιμέτωποι με την ωμή πραγματικότητα των γεγονότων:

Ιστορικός Διχασμός "με το ζόρι".

Όταν η Παιδεία δεν αντέχει το κόστος της ζωής | Ανάλυση | Δημήτρης Καραγιάννης

Σε μια εποχή που το κόστος ζωής αυξάνεται διαρκώς και η καθημερινότητα γίνεται όλο και πιο απαιτητική, οι εκπαιδευτικοί καλούνται να επιτελέσουν ένα από τα πιο κρίσιμα έργα της κοινωνίας υπό συνθήκες οικονομικής ασφυξίας. Με αποδοχές που συχνά δεν επαρκούν για να καλύψουν βασικές ανάγκες, πολλοί νέοι και αναπληρωτές εκπαιδευτικοί βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα αδιέξοδο: να υπηρετήσουν το λειτούργημά τους και ταυτόχρονα να εξασφαλίσουν μια αξιοπρεπή διαβίωση.

Η πραγματικότητα αυτή δεν αφορά μόνο τους ίδιους. Αφορά την ίδια την ποιότητα της εκπαίδευσης και το μέλλον της κοινωνίας. Ένας εκπαιδευτικός που αγωνιά για τα αυτονόητα δεν μπορεί να αφοσιωθεί πλήρως στον παιδαγωγικό του ρόλο. Δεν μπορεί να λειτουργήσει απερίσπαστα ως καθοδηγητής, εμπνευστής και υποστηρικτής των μαθητών του.

Η πολιτική ευθύνη απαιτεί νηφαλιότητα, όχι οπαδισμό.| Ανάλυση | Δημήτρης Καραγιάννης

Σε μια δημοκρατία, όσοι ασκούν δημόσια εξουσία ή επιδιώκουν να την ασκήσουν οφείλουν να υπηρετούν το σύνολο της κοινωνίας, όχι να λειτουργούν ως εκπρόσωποι οποιασδήποτε μορφής φανατισμού. Αυτό ισχύει για βουλευτές, υπουργούς, αιρετούς, δημόσιους λειτουργούς, αλλά και για κάθε πρόσωπο που διεκδικεί την εμπιστοσύνη των πολιτών.

Ο φανατισμός, είτε πολιτικός, είτε αθλητικός, είτε ιδεολογικός, έχει ως βασικό χαρακτηριστικό την απώλεια της αντικειμενικής κρίσης. Ο φανατικός δεν αξιολογεί με ψυχραιμία, αντιδρά με πάθος, συχνά μεροληπτικά, και πολλές φορές αδυνατεί να διαχωρίσει το προσωπικό του συναίσθημα από το δημόσιο καθήκον. Όμως η άσκηση εξουσίας απαιτεί ακριβώς το αντίθετο: νηφαλιότητα, αμεροληψία, θεσμική υπευθυνότητα και προσήλωση στο κοινό συμφέρον.

Σε fast mode και το Είναι σε παύση... | Ανάλυση | Δημήτρης Καραγιάννης

Ζούμε στην εποχή του fast mode.

Όχι γιατί διψάμε για ζωή, αλλά γιατί φοβόμαστε να τη στοχαστούμε.

Η σκέψη έγινε γρήγορη κατανάλωση,

η άποψη στιγμιαίο προϊόν, και η πολιτική στην Ελλάδα καθρέφτης αυτής της βιασύνης.

Από πράξη συλλογικής ευθύνης

μετατράπηκε σε αγώνα ατομικής επιβίωσης.

Όλοι for themselves.

Όλοι παρόντες, κανείς πραγματικά υπεύθυνος.

Ο Αριστοτέλης μιλούσε για την πολιτική ως πράξη που οδηγεί στην ευδαιμονία της πόλης.

Όταν η βία γίνεται κανονικότητα, η δημοκρατία πεθαίνει. | Ανάλυση | Δημήτρης Καραγιάννης

Τον τελευταίο μήνα η επικαιρότητα, στην Ελλάδα και διεθνώς, μας φέρνει ξανά και ξανά μπροστά στο ίδιο αμείλικτο ερώτημα: τι κοινωνίες χτίζουμε όταν ανεχόμαστε την ωμή βία; Όταν τη συνηθίζουμε, όταν την προσπερνάμε, όταν βρίσκουμε δικαιολογίες ανάλογα με το ποιος τη διαπράττει και ποιος τη δέχεται;

Στις Σέρρες, μέσα σε ένα δημόσιο γυμνάσιο, έναν χώρο που θα έπρεπε να είναι καταφύγιο ασφάλειας και παιδαγωγικής φροντίδας, μια διευθύντρια σχολείου φίμωσε με ταινία και έδεσε έναν ανήλικο μαθητή. Ένα παιδί. Όχι «πρόβλημα προς διαχείριση», όχι
«δύσκολη περίπτωση», αλλά άνθρωπος με δικαιώματα και αξιοπρέπεια. Η εικόνα αυτή δεν είναι απλώς σοκαριστική, είναι βαθιά ανησυχητική για το πώς αντιλαμβανόμαστε την εξουσία πάνω στους πιο αδύναμους.

KEYDEM: Αναλύουμε τις Ιδέες που Διαμορφώνουν το Μέλλον

 

Καλώς ήρθατε στο KEYDEM

Σε μια εποχή ραγδαίων γεωπολιτικών μεταβολών και έντονων κοινωνικών αναταράξεων, η κατανόηση του παγκόσμιου σκηνικού απαιτεί κάτι περισσότερο από την απλή παρακολούθηση των ειδήσεων. Απαιτεί μια ματιά που να τέμνει τον καθημερινό θόρυβο.

Το KEYDEM - συνδυάζοντας το Κλειδί (Key) της κριτικής ανάλυσης με τις θεμελιώδεις αρχές της Δημοκρατίας (Democracy) - είναι ένα ανεξάρτητο ψηφιακό φόρουμ αφιερωμένο στη βαθιά πολιτική ανάλυση, τις διεθνείς σχέσεις και τα κοινωνικά κινήματα. Από τις μετατοπίσεις ισχύος στη διεθνή διπλωματία μέχρι τις συλλογικές δράσεις της βάσης που αναδιαμορφώνουν τις κοινωνίες, αποδομούμε τα δομικά ρεύματα που κινούν τον σύγχρονο κόσμο.